Tự giới thiệu bằng tiếng Nga có một chi tiết đặc thù: người Nga thường giới thiệu và được gọi bằng tên kèm tên đệm, thứ tạo từ tên cha. Đây là cách gọi lịch sự chuẩn mực và người nước ngoài nên biết cách hỏi.
- Người Nga có tên đệm tạo từ tên cha, dùng để gọi lịch sự
- Phải chọn lối xưng hô trang trọng hay thân mật
- Tên riêng có nhiều dạng thân mật, dùng sai mức là suồng sã
- Chuẩn bị hai phiên bản: một ngắn và một dài hơn
Khung câu tự giới thiệu
Khung gồm: chào, nói tên, nói quốc tịch hoặc nghề nghiệp, một câu về lý do học tiếng Nga hoặc lý do ở đây, và một câu kết thể hiện vui được gặp. Với người Nga thì nên hỏi luôn cách họ muốn được gọi, vì có thể là tên riêng hoặc tên kèm tên đệm. Khung này dùng được cho gần như mọi bối cảnh, và bạn chỉ cần đổi mức trang trọng chứ không cần đổi cấu trúc.
Đổi theo bối cảnh
Trong công việc và với thầy cô thì dùng lối trang trọng cộng gọi bằng tên kèm tên đệm. Với sinh viên cùng lứa thì lối thân mật được dùng khá nhanh. Khi không chắc, cứ dùng lối trang trọng vì nó không bao giờ sai, chỉ hơi khách sáo trong vài trường hợp. Nắm được điểm khác giữa các bối cảnh giúp bạn không phải học thuộc nhiều bài mà chỉ cần điều chỉnh vài chỗ trong cùng một khung.
Chỗ người Việt hay sai
Người Việt hay sai ba chỗ. Một là thêm động từ nối trong câu giới thiệu nghề nghiệp, vì tiếng Nga không dùng động từ đó ở thì hiện tại. Hai là gọi người lớn tuổi bằng tên riêng trần. Ba là dùng dạng thân mật của tên với người mới quen. Những lỗi này lặp lại rất đều ở người Việt và chúng lộ ngay trong ba câu đầu tiên, tức là đúng lúc ấn tượng đang hình thành.
Sai lầm thường gặp
- Thêm động từ nối khi nói mình là ai — tiếng Nga không dùng động từ đó ở thì hiện tại
- Học thuộc cả đoạn rồi tắc khi người ta hỏi thêm — nên chuẩn bị mảnh ghép chứ không phải bài đọc
- Nói quá dài trong bối cảnh chỉ cần một câu
Câu hỏi thường gặp
Tên đệm tiếng Nga dùng thế nào?
Gọi ai đó bằng tên riêng kèm tên đệm là cách lịch sự chuẩn mực trong công việc và với người lớn tuổi, tương tự việc gọi bằng chức danh ở châu Á. Với người nước ngoài thì họ không kỳ vọng bạn dùng thành thạo, nhưng biết cách hỏi là một điểm cộng.
Vì sao không được thêm động từ nối?
Vì tiếng Nga lược động từ nối ở thì hiện tại, nên câu nói mình là sinh viên chỉ gồm đại từ và danh từ. Người học từ tiếng Anh sang rất hay thêm động từ đó vào, và đây là lỗi lộ ngay trong câu giới thiệu đầu tiên.
Nên chuẩn bị bài giới thiệu dài bao nhiêu?
Hai phiên bản: một khoảng ba câu cho các cuộc gặp thông thường, và một khoảng một phút cho phỏng vấn hoặc buổi ra mắt. Chuẩn bị một bản duy nhất thì hoặc là quá dài hoặc là quá ngắn tuỳ tình huống.
Có nên học thuộc lòng không?
Học thuộc khung và các cụm cố định thì nên, học thuộc cả đoạn thì không. Người ta sẽ hỏi thêm và một đoạn thuộc lòng vỡ ngay khi bị cắt ngang, còn khung thì cho phép bạn ghép lại theo hướng khác.